Ζαγόρι 2021 - Το Ζαγόρι και ο νεοελληνικός διαφωτισμός
19-23.08.2021

Ο 18ος αιώνας σημαδεύτηκε από τη ραγδαία άνοδο του βιοτικού επιπέδου στο Ζαγόρι η οποία συνοδεύτηκε με την ίδρυση σχολείων και βιβλιοθηκών σχεδόν σε κάθε χωριό. Η όλο και μεγαλύτερη ευημερία, τα προνόμια που είχαν αποκτήσει Φαναριώτες, που μετακινήθηκαν στο Ζαγόρι πριν το 1820, καθώς και οι δωρεές από ομογενείς, οδήγησαν στην ανέγερση αρκετών σχολείων τον 19ο αι, όπως η Πασχάλειος στο Καπέσοβο, η Αναγνωστοπούλειος στο Δίλοφο, η Καλλίγειος στο Πάπιγκο, η Κοινή Σχολή Ελληνικών Μαθημάτων στο Μονοδένδρι από τους αδελφούς Ριζάρη αλλά και τον 20ο, όπως η Βριζοπούλειος Σχολή στη Βίτσα από τον Φίλιππο Βριζόπουλο.

Τα βουνά του Ζαγορίου προσέφεραν καταφύγιο στους Έλληνες που διώκονταν από τους Οθωμανούς. Έτσι όταν ο στρατός του Σουλτάνου κατέστρεψε τα Ιωάννινα το 1820, κατέφυγαν εδώ προσωπικότητες-λόγιοι του νεοελληνικού Διαφωτισμού, όπως ο Αθανάσιος Ψαλίδας. Ο Νεόφυτος Δούκας, μέλος της Φιλικής Εταιρείας, φαίνεται ότι συνέδραμε προς την κατεύθυνση ίδρυσης και Πανεπιστημίου. Ίσως υπήρχε και σχέδιο ίδρυσής του στο Μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη του Ρογκοβού κοντά στο Τσεπέλοβο. Η λειτουργία των σχολείων στην περιοχή του Ζαγορίου σχετίζεται ασφαλώς και με άλλα κέντρα του Διαφωτισμού, όπως τα Ιωάννινα. Η πνευματική παράδοση άντεξε μέχρι τα νεότερα χρόνια, ακόμη κι όταν είχε αρχίσει λόγω των συνθηκών της σύγχρονης ζωής η εγκατάλειψη του Ζαγορίου.

Τα σημαντικά βυζαντινά και νεοελληνικά μνημεία του Ζαγορίου, οι ναοί και οι μονές του, μαζί με τα σχολεία και τις Σχολές, μένουν εν πολλοίς άγνωστα και αναξιοποίητα για το ευρύτερο κοινό. Η διοργάνωση Ζαγόρι 2021 έχει στόχο να γνωρίσει στους Έλληνες και ξένους επισκέπτες της ζαγορίσιας πολιτείας, αυτόν τον κρυμμένο και θαυμάσιο πολιτισμό γραμμάτων και τεχνών κατά την περίοδο δημιουργίας του νεοελληνικού κράτους και ειδικώς την περίοδο του νεοελληνικού διαφωτισμού. Η διοργάνωση, η οποία τελεί υπό την αιγίδα της Επιτροπής «Ελλάδα 2021», διασπείρεται σε διάφορα χωριά του Ζαγορίου, αφιερωμένη στο κίνημα του Νεοελληνικού Διαφωτισμού, στα σχολεία και τα μνημεία της περιοχής. Στόχος είναι να αποτελέσει μια γέφυρα χρόνου, ανάβοντας σπίθες για τη συνέχιση της διανοητικής και γνωσιακής επανάστασης σε αυτούς τους επιβλητικούς ορεινούς όγκους της Ελλάδας και της Ευρώπης.

Υπό την αιγίδα της Επιτροπής

Διοργάνωση:
Επέκεινα Χώρα, Άνω Βίτσα Ζαγορίου

Διάρκεια:
Από 19 έως 23 Αυγούστου 2021

Σε ποιους απευθύνεται:

Στον τοπικό πληθυσμό, Ζαγορίσιοι της διασποράς που τον Αύγουστο επισκέπτονται τον τόπο καταγωγής τους, κατοίκους των Ιωαννίνων και της ευρύτερης περιοχής,τοπική και περιφερειακή αυτοδιοίκηση, ακαδημαϊκή κοινότητα, πολιτιστικοί σύλλογοι της περιοχής, γενικοί επισκέπτες και τουρίστες.

Υπεύθυνη επικοινωνίας:

Παναγιώτα Μπαλοπούλου, Επέκεινα Χώρα, info@epekeinahora.gr

Ιστότοπος: https://www.zagori2021.gr

Ενδεικτικό πρόγραμμα:

Πέμπτη 19/08/2021

Αφίξεις

Δείπνο καλωσορίσματος στην Βίτσα


Παρασκευή 20/08/2021

πρωΐ

Ξεναγήσεις και περπάτημα στην περιοχή

Μοναστήρι Προφήτη Ηλία (1632), όπου δίδαξε ο Κοσμάς ο Αιτωλός

Μονή Αγίας Παρασκευής

Γεύμα στο Μονοδένδρι  

απόγευμα

Επίσκεψη στα Άνω Πεδινά

Εκδήλωση στο Συνεδριακό Κέντρο Άνω Πεδινών – Φάνης Ζαμπακίδης, Στάθης Καλύβας. Ξενάγηση στη Βιβλιοθήκη του Νεοφύτου Δούκα. 

Συνδιοργάνωση: επέκεινα χώρα και Σύλλογος Πανωσουδενιωτών 

Δείπνο στα Άνω Πεδινά  


Σάββατο 21/08/2021

Πρωΐ

Βίτσα-Κουκούλι μέσα από το μονοπάτι (προαιρετικά)

Επίσκεψη στο Κουκούλι και στο Μουσείο Λαζαρίδη

Επίσκεψη στο Μουσείο Αγάπιου Τόλη στους Κήπους

Γεύμα στους Κήπους 


Βράδυ

Παράσταση δημοτικών χορών από το χορευτικό συγκρότημα του Πολιτιστικού Συνδέσμου Ζαγορισίων, με συνοδεία ζωντανής μουσικής.

Δεξίωση στην Επέκεινα Χώρα


Κυριακή 22/08/2021

πρωΐ

Μετάβαση στο Τσεπέλοβο

Επίσκεψη στην Ι.Μ. Ρογκοβού (11ος αι.) - ξενάγηση

Επίσκεψη στην έκθεση ζαγορίσιας παραδοσιακής τοιχογραφίας στην ΑΣΚΤ, και σε άλλα αξιοθέατα του Τσεπελόβου, Ιερός Ναός Αγ Νικολάου, Τσούφλειο Φαρμακείο, κ.α.

Γεύμα στο Τσεπέλοβο

Απόγευμα

Μετάβαση στο Καπέσοβο και ξενάγηση στην Πασχάλειο σχολή (1861), καφές και κέρασμα από τον Σύλλογο

Εκδήλωση στην Ελάτη και υποδοχή από τον Σύλλογo Γυναικών Ελάτης: 

Ομιλία της Νάσιας Γιακωβάκη, καθηγήτριας ΕΚΠΑ με θέμα «Η ίδρυση της Φιλικής Εταιρείας»

Ομιλία Μαργαρίτας Δημητριάδου, ιστορικού για τον Εσσάτ Πασά

Μουσική εκδήλωση με τον Παναγιώτη Τζόκα, Πολιτισμολόγο για το Δημοτικό Τραγούδι το 1821 

Κέρασμα από τον Σύλλογο Γυναικών Ελάτης 


Δευτέρα 23/08/21

Διάβαση Βίκου - προαιρετική

Αναχωρήσεις

εγγραφή στοnewsletter
γιατί κάθε στιγμή είναι στιγμή επέκεινα!
+συμμετοχή
Η επέκεινα χώρα είναι τρόπος σκέψης και στάση ζωής. Η δημιουργία μιας κοινότητας. Γίνε και εσυ μέρος της κοινότητας διαλέγοντας τον τρόπο που σου ταιριάζει περισσότερο.